«Орыс тілі мен әдебиеті» кафедрасының өзінің даңқты тарихы мен дәстүрі бар. 1967 жылдың маусым айында Қазақ КСР Жоғары және орта арнаулы білім министрінің № 420 бұйрығымен Октябрь революциясының 50 жылдығы атындағы Жамбыл педагогикалық институтында филология факультеті ұйымдастырылды, оның құрамына С.Ф. Василенко басқарған «Орыс және шет тілдері» кафедрасы кірді.

Кафедра құрамында 6 оқытушы жұмыс жасаған: С.Ф. Василенко, Ж. К. Оспанов, Д. А. Оспанова, Е. А. Токарева, В. Ж. Исмагулова-Кулешова, А. А. Смағұлова.

1968 жылы «Орыс тілі мен әдебиеті» кафедрасы «Орыс және шет тілдері» кафедрасынан бөлінді. Бұл кафедраның меңгерушісі филология ғылымдарының докторы, профессор Р. И. Музафаров болды. Кафедрада Б.С.Садуллаев, И.И.Девицкий, Н.П.Кудряшов, Л. И. Кожемякина, Л. В. Толкачева, Н. Ф. Сивкова, В. С. Ли, Л. К. Шпак, Н. К. Глушков, Ж. А. Исмаилова, О. В. Радутная, X. T. Абдрахманова,  Г. С. Иманбекова жұмыс жасаған

Кафедраның жоғары білікті профессорлық-оқытушылық құрамы өзінің кәсіби шеберлігімен және ұйымдастырушылық қабілетімен ерекшеленеді. Олардың ішінде Апутан Гапарович Шуканов, Майра Сейтжапаровна Джилкишиева, Ангелина Жұмашқызы Қадиялиева, Лилия Алексеевна Аладьина, Мария Естаевна Минайдарова, Абдрахман Гульнар Кабылкалымкызы, Алтаева Гульнар Абдулловна, Галина Анатольевна Бедусенко, Саллахитдин Өмірдинұлы Муминов, Наталья Васильевна Свидова сияқты танымал ғалымдар бар. Ғылыми жобаларда жұмыс істейтін жас ғалымдар да бар. Бұл Байжігіт Ботагоз Сабитқызы, жас PhD докторы. Түрлі ғылыми-педагогикалық басылымдарда 300-ден астам жұмыс, оның ішінде 5 монография, 30-дан астам оқу құралдары шығарылды.

Өзінің жарты ғасырдан астам тарихында кафедра мамандары жоғары оқу орындарында, мектептер мен колледждерде табысты жұмыс істейтін 20 мыңнан астам оқытушыларды дайындады, олардың көпшілігі - белгілі ғалымдар, журналистер, қоғам және мәдени қайраткерлері.

Қазіргі уақытта кафедра бакалавриат, магистратура, докторантураның бірқатар білім беру бағдарламалары бойынша түлектерді даярлауды жүзеге асырады.

Оқытушылар ұжымының кәсібилігі мен жоғары біліктілігі құрметті наградалар мен атақтарда көрініс табады. ҚР БҒМ «ЖОО үздік оқытушысы» байқауының жеңімпаздары: Абдрахман г. К.2007 және 2020 жж., Майгелдиева Ш. М. 2016ж., Сафронова Л. В. 2012 ж., Джилкишиева М. С. 2009 ж., Джылкыбекова Г. Т. 2015 ж. «Ы.Алтынсарин» төсбелгісімен келесі оқытушылар марапатталған: профессор Шуканов А.Г., доценттер Аладьина Л.А. және Свидова Н.В., ф. ғ. к. Алтаева Г. А.

Кафедра Ресейдің жоғары оқу орындарымен белсенді түрде ынтымақтастық орнатады. Университетте Ресей Федерациясы Білім министрлігінің қолдауымен құрылған «Менің тарихым» қорының Ашық білім беру орталығы жұмыс істейді. Қор орыс тілін шет тілі ретінде оқыту курстарын ұйымдастырумен айналысады. Аталған курстарға қатысқан филология және гуманитарлық ғылымдар факультетінің студенттері халықаралық үлгідегі сертификаттарға ие болды. Қордың қолдауымен университетте ауқымды іс-шаралар өткізіледі: Ұлы Отан соғысы кезеңіне арналған фотокөрме ұйымдастырылды, оған Ресей Федерациясының вице-консулы Мария Симакова мен Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қайраткері, жазушы Василий Шупейкин қатысты. Сонымен қатар, «Болашақ ғалымдар» жобасы аясында ресейлік ғалымдардың дәріс оқу іс-шаралары ұйымдастырылды. Өзекті тақырыптар бойынша филология ғылымдарының докторы, А.С. Пушкин атындағы Мәскеу мемлекеттік университетінің орыс сөз өнері және мәдениетаралық коммуникация кафедрасының профессоры Владимир Иванович Аннушкин, сондай-ақ кафедра меңгерушісі Арина Геннадьевна Жукова дәріс оқыды.

Ресейдің Глазов қаласында орналасқан В.Г. Короленко атындағы Глазов мемлекеттік инженерлік-педагогикалық университетімен ынтымақтастық туралы Меморандумға қол қойылды.

• Серіктес жоғары оқу орындары:

  1. Н.Г. Чернышевский атындағы Саратов ұлттық зерттеу мемлекеттік университеті (Ресей)
  2. Оңтүстік Орал мемлекеттік гуманитарлық-педагогикалық университеті (Ресей)
  3. Омбы мемлекеттік педагогикалық университеті (Ресей)
  4. Шадринск мемлекеттік педагогикалық университеті (Ресей)
  5. University of Lodz (Польша)

«М.Х.ДУЛАТИ АТЫНДАҒЫ ТАРАЗ УНИВЕРСИТЕТІ» КЕАҚ

БАКАЛАВРИАТ ТҮЛЕГІНІҢІ МОДЕЛІ

6B01706 – «Орыс тілі мен әдебиеті мұғалімдерін даярлау»  білім беру бағдарламасы түлегінің моделі  – бұл 6В017  - «Орыс тілі мен әдебиеті бойынша мұғалімдерді даярлау» бағыты бойынша – орыс тілі мен әдебиетін оқытудың теориялық-әдіснамалық негіздері мен заманауи технологияларын меңгерген құзыретті маман.

1. Түлектің кәсіби қызметінің объектісі 6В01706 – «Орыс тілі мен әдебиеті мұғалімдерін даярлау» ББ .

Оқу-тәрбие қызметін ұйымдастыруға, өткізуге, мониторингілеуге және бақылауға байланысты мемлекеттік басқару органдары:

- орта білім беру ұйымдары;

- кәсіптік-техникалық білім беру ұйымдары;

- білім бөлімдері мен басқармалары;

- білім беру мәселелерін зерттеумен айналысатын ғылыми-зерттеу ұйымдары.

2.ҚР экономикасындағы салалар тізбесі

85.31.0 Негізгі және жалпы орта білім

85.32.1 Кәсіптік-техникалық білім

85.32.2 Арнайы орта білім

85.59.9 Басқа топтарға енгізілмеген білім беру саласындағы өзге де қызмет.

7М01702 – «Орыс тілі мен әдебиеті педагогтерін даярлау» білім беру бағдарламасы түлектерінің моделі

7М01702 – «Орыс тілі мен әдебиеті педагогтерін даярлау» білім беру бағдарламасы бойынша филология магистранты түлегінің моделі – магистратура бағдарламасы бағытталған кәсіби қызмет түрлеріне сәйкес келетін кәсіби, жалпы мәдени және тұлғалық құзыреттер кешені.

Модель академиялық білім мен зерттеу дағдыларын, сондай-ақ дербес ғылыми-зерттеу қызметін жүргізу, оқыту қабілетін және үздіксіз өзін-өзі дамытуға, ғылым мен қоғамға үлес қосуға дайындықты сипаттайды.

Магистрант-филолог түлегінің негізгі сипаттамалары:

• қазіргі лингвистика мен әдебиеттанудың өзекті мәселелері мен жетістіктерін бағалай алады;
• тұтас жүйелі ғылыми дүниетаным негізінде кешенді, оның ішінде пәнаралық зерттеулерді жобалап, жүзеге асыра алады;
• коммуникативтілік, креативтілік, күйзеліске төзімділік, көптілділік, қоршаған ортаға құрмет, толеранттылық;
• цифрлық орталарды терең түсіну, жаңа контент жасау дағдылары;
• филологияның заманауи мәселелері бойынша терең білімге ие;
• басқаларды жетелей алу, көшбасшы болу, дербес шешім қабылдау, шығармашылық және жасампаз әлеуметтік белсенділік қабілеті;
• үздіксіз кәсіби өсу мен өзін-өзі дамыту қабілеті.

Тұжырымдамалық құзыреттер:

• филология саласындағы заманауи ғылыми парадигманы білу және таңдалған ғылым саласының даму динамикасын түсіну;
• филологиялық зерттеудің әдіснамалық принциптері мен әдістемелік тәсілдері жүйесін білу;
• отандық және әлемдік тіл білімінің теориясы мен тарихын білу;
• әдебиеттанулық талдау әдістемесін меңгеру; ұлттық әдебиеттің әлем әдебиеттері қатарындағы орнын және ерекшелігін анықтай білу;
• коммуникацияның антропологиялық, семиотикалық және герменевтикалық негіздерін білу және оларды филологиядағы теориялық және практикалық қызметте қолдану.

Технологиялық құзыреттер:

• дербес ғылыми-зерттеу қызметін жүзеге асыра білу;
• филологияның өзекті мәселелерін шешу үшін заманауи ғылыми тұжырымдамаларды өз лингвистикалық немесе әдебиеттанулық зерттеулерімен байланыстыра білу;
• өзінің ғылыми және практикалық қызметінің негізгі мақсаттары мен міндеттерін тұжырымдай білу;
• филология саласындағы шешілетін міндеттердің ғылыми және практикалық құндылығын бағалай білу;
• ғылыми-зерттеу және практикалық міндеттерді шешу үшін филологиялық ақпаратты шығармашылық және сыни тұрғыдан түсіну;
• ғылыми-зерттеу және практикалық жұмыстардың нәтижелерін дербес талдау, түсіндіру және ұсыну қабілеті;
• қолда бар деректер негізінде білім беру, коммуникация және басқару үдерістерінде тіл мен әдебиетті қолдануға байланысты қолданбалы міндеттерді қою және шешу;
• әртүрлі мәтін түрлерін лингвистикалық және әдебиеттанулық тұрғыдан дербес шығармашылықпен талдау және түсіндіру;
• поэтика теориясы бойынша базалық білімді әдебиеттанулық талдау тәжірибесінде қолдану; көркем шығарманы эстетикалық тұтастықта талдау әдістерін меңгеру;
• мәтінді жасау, аудару және түсіндіру бойынша креативті дағдылар;
• кәсіби білімді көпқырлы жеткізу әдістері мен тәсілдерін меңгеру;
• кәсіби коммуникацияның әртүрлі салаларында, қақтығыстардың алдын алу және реттеу жағдайларында, коммуникативтік қызмет субъектілері мен объектілерінің имиджін қалыптастыруда сөйлеу мінез-құлқының негіздерін меңгеру;
• кәсіби коммуникацияның әртүрлі салаларында қабылданған коммуникативтік, риторикалық, стилистикалық және тілдік нормаларды меңгеру және оларды кәсіби міндеттерді шешуде қолдану;
• ғылыми пікірталас жүргізу дағдылары; кәсіби қызметте риторика заңдарын қолдана білу;
• алынған біліктілікке сәйкес практикалық кәсіби жұмысты дербес орындау.

8D01702 – «Орыс тілі мен әдебиеті педагогтерін даярлау» білім беру бағдарламасы түлегінің моделі

8D01702 – «Орыс тілі мен әдебиеті педагогтерін даярлау» білім беру бағдарламасы бойынша филология докторанты түлегінің моделі – филология ғылымдары бойынша докторантура бағдарламасын табысты меңгерген маман иеленуі тиіс кәсіби, жалпы мәдени және тұлғалық құзыреттер кешені. Модель академиялық білім мен зерттеу дағдыларын, сондай-ақ дербес ғылыми-зерттеу қызметін жүргізу, оқыту қабілетін және үздіксіз өзін-өзі дамытуға, ғылым мен қоғамға үлес қосуға дайындықты сипаттайды.

Филология докторанты түлегінің негізгі сипаттамалары:

Зерттеушілік құзыреттер:

• филология саласында терең ғылыми зерттеулер жүргізу, ғылыми мәселелерді тұжырымдау және шешу қабілеті;
• дереккөздермен жұмыс істеу, филологиялық мәтіндер мен материалдарды сыни талдау және түсіндіру дағдылары;
• заманауи ғылыми зерттеу әдістерін қолдану және жаңаларын әзірлеу қабілеті;
• диссертациямен дербес жұмыс істеу және оны сәтті қорғау қабілеті, бұл докторантураның негізгі кезеңі болып табылады.

Академиялық және педагогикалық құзыреттер:

• филологияның таңдалған саласы бойынша терең білім;
• ғылыми-педагогикалық қызметке, соның ішінде жоғары оқу орындарында оқытуға қабілеттілік;
• рецензияланатын ғылыми басылымдарда ғылыми мақалалар дайындау және жариялау дағдысы.

Тұлғалық және кәсіби қасиеттер:

• жоғары кәсіби этика мен жауапкершілік деңгейі;
• өзін-өзі ұйымдастыру, өзін-өзі дамыту және үздіксіз білім алу дағдылары;
• аналитикалық және сыни ойлау;
• коммуникативтік дағдылар, соның ішінде шет тілінде.

Инновация және интеграция қабілеті:

• ғылыми қауымдастыққа интеграциялану және командада жұмыс істеу қабілеті;
• инновациялық ғылыми жобаларды әзірлеуге және іске асыруға дайындық;
• филология ғылымының дамуына үлес қосу қабілеті.

Мамандандырылған аккредиттеу туралы куәлік (PDF)